آل خليفه در سراشیبی سقوط
تغيير عمده در بحرين به قيام عمومي در عربستان ميانجامد
يکشنبه ۱۸ دی ۱۳۹۰ ساعت ۰۹:۳۰
بازنده نهايي نبرد فرسايشي كنوني همانطور كه آمريكاييها هم به آن اذعان دارند، قطعا آل خليفه خواهد بود، اما اين روند هزينههاي سنگين و همهجانبهاي را نيز به مردم بحرين تحميل خواهد كرد
دماسنج بحران، هرروز نمايانگر نقاط داغتر
پایگاه خبری انصارحزب الله:گروه بينالمللي بحران در گزارش سوم خود از بحران بحرين در ششم آوريل ۲۰۱۱ مينويسد: «سرکوب به واسطه مداخله نظامي عربستان از ۱۴ مارس در بحرين ميتواند يک جنبش تودهاي با مطالبه اصلاحات دموکراتيک را به درگيريهاي مسلحانه تبديل كند.» اين موسسه بينالمللي در گزارش آخر خود در اين رابطه ميافزايد: «بحرين با جمعيت حدود يک ميليون و ۲۵۰ هزار نفر در سال ۲۰۱۰، کوچکترين عضو شوراي همکاري خليج فارس (جيسيسي) است، اما پيچيده ترين و طبقه بندي شده ترين جامعه در ميان کشورهاي خليج فارس را داراست.
بسياري از شيعيان معتقد هستند افزايش جمعيت اخير در بحرين تا حدي به دليل ارائه تابعيت به خارجيان عمدتا سني مذهب، متشكل از وهابيهاي انتقال يافته از پاكستان يا بعثيهاي عراقي است كه براي ايجاد شکست در فرقه مذهبي شيعه انجام شده است.»
براين اساس، جمعيت اکثريت شيعه بحرين با سابقه طولاني از مخالفتهاي سياسي و درآمد نسبتا كم آنان از استخراج منابع طبيعي، اين كشور را به عنوان يک استثناء نسبي در ميان کشورهاي شوراي همکاري خليج فارس قرار داده است كه اكنون با گذشت ۱۰ ماه از آغاز اعتراضات، دماسنج بحران نقطه داغ تري از روزهاي قبل را نشان ميدهد.
تن دادن به اصلاحات آخرين شانس آل خليفه
به نظر ميرسد اين فرايند مهمي باشد كه آمريكاييها را نيز نگران كرده است. چنانچه اليوت آبرامز كارشناس ارشد شوراي روابط خارجي آمريكا نيز طي يادداشتي كه ۲۴ نوامبر در خروجي پايگاه اينترنتي اين سازمان قرار داد با عنوان آخرين شانس براي بحرين، آن را اعلام كرد.
وي با استناد به گزارش کميسيون بينالمللي تحقيق در بحرين تصوير ترسيم شده توسط کميسيون را تيره و تار ميداند وآن را نشان دهنده آخرين شانس خانواده سلطنتي و آن کشور ميداند كه اگر رابطه آنها به سازش و اصلاح رهنمون نشود، آينده بيثبات، خشونت، و در نهايت اضمحلال حکومت آل خليفه در انتظار است.
مهم اين نيست كه پادشاه چه ميگويد؛ او دروغ ميگويد!
وي در ادامه مينويسد:«آنچه مهم است در حال حاضر تفاوت چيزي است که پادشاه در واکنش به اين گزارش ميگويد و آنچه او در عمل انجام ميدهد. هنوز زندانيان سياسي در بحرين هستند، و صدها تن از زنان و مردان شيعه که داراي مشاغل دولتي بودهاند به دلايل سياسي آن را از دست داده و هنوز در همان وضعيت قرار دارند. هنوز هم صدها نفر از موارد شکنجه و محروميت از دادرسي وجود دارد که عاملان آن هرگز مجازات نشدهاند. اين در حالي است كه خانواده سلطنتي بين نخست وزير که عموي شاه است و رهبري جناح تندرو را بر عهده دارد و وليعهد كه در گروه اصلاحطلب جاي ميگيرد؛ تقسيم شده است.»
ناوگان پنجم ما آنجاست صلح كنيد!
اليوت آبرامز دراين راستا معتقد است شرح آنچه گفته شد بدان معناست که اصلاحات واقعي، حرکت واقعي به سوي سلطنت مشروطه است. از ديگر سو عربستان سعودي ميخواهد هيچ پيشرفتي به سوي سلطنت مشروطه در بحرين صورت نگيرد؛ چرا كه كمي آن طرفتر شيعيان استان شرقي با مطالبات مخصوص خود مستقر هستند.
اين مشاور ارشد شوراي روابط خارجي آمريكا در ادامه معتقد است: «تنها فشار متعادل به عربستان سعودي، از سوي ايالات متحده است. ما علاقه جدي به ديدن اصلاحات متوسط که منجر به صلح اجتماعي در بحرين شود داريم، يك بخش از دلايل آن استقرار ناوگان پنجم ما در اين كشور است.»
التماس به برادران آنگلوساكسون خواهش از پسر عموهاي عراقي
«ما بايد هرچه ميتوانيم باسازماندهي فشار به عنوان راه حلي براي مصالحه اقدام كنيم، ما بايد براي اين منظور از بريتانياي با نفوذ در بحرين درخواست كنيم، همچنين از رهبران شيعه عراق بخواهيم به وکالت از ما پسرعموهاي خود را به سازش دعوت كنند، ما بايد رهبران شيعه بحرين را به فشار عليه افراط گرايان ميان خودشان وادار كنيم و هر آنچه ميتوانيم براي نشان دادن احترام به رهبران ميانه رو و کمک به ساخت يک اکثريت شيعه مصالحه جو انجام دهيم.»
فرسايش و عدم تغيير موازنه قدرت
آنچه گفته شد شرحي است كه براساس آن دكتر محمدصادق كوشكي كارشناس مطالعات منطقهاي در گفت و گو با يالثارات به تحليل نقطه كنوني بحران بحرين و آينده آن پرداخته است.
وي در اين راستا ميگويد: آنچه طي يك سال گذشته بحرين با آن درگير بوده است يك تعارض فرسايشي است، كه باعث شده هيچ از يك طرفين، نه معترضين ونه حاكميت نتوانند موازنه قدرت را به نفع خود تغيير داده و خواستههاي خود را عملي كنند. چنانچه نه آل خليفه به سلطنت مشروطه تن داده است و نه مردم به خانههاي خود رفتهاند. اين درحالي است حذف حمايت خارجي از حاكميت فعلي ميتواند تغييرات جدي در موازنه فعلي به نفع مردم ايجاد كند.
انگليسيها به عنوان عاملين اصلي جدايي بحرين از ايران و باني اصلي دستيابي آل خليفه به حاكميت با دوهفته ميزباني ويژه از پادشاه بحرين و تزريق روحيه مضاعف به وي در دسامبر سال گذشته ميلادي، نشان دادند كه قصد قطع حمايتهاي خود از حاكميت فعلي را ندارند.
چهرههاي صلحجو هم مذاكره را منتفي ميدانند
آل خليفه حتي به نرمش برخي از معترضان سرشناس بحريني نظير رهبر حزب الوفاق وحتي شيخ عيسي قاسم و شيخ علي سلمان مبني بر پايان يافتن بحران در ازاي دريافت امتياز هم پاسخ مثبت نداد و نتيجه اين شد كه حتي چهرهها و گروههاي آماده مذاكره هم اين روش رابراي پايان دادن به بحران پايان يافته تلقي كردند.
تغيير عمده در بحرين به قيام عمومي در عربستان ميانجامد
عضو هيات علمي دانشگاه تهران با استناد به نگراني فزاينده آمريكاييها از بحران بحرين، و تلاش آنها براي ايجاد مصالحه ميان حكومت و مردم اين نگراني را منطقي خواند و افزود: علاوه بر استقرار ناوگان پنجم آمريكا در بحرين، هرگونه تغيير در بحرين تاثير مستقيم و سريع بر منطقه شيعه نشين شرقي عربستان ميگذارد. اين دليل كافي است تا آمريكاييها براي ممانعت از يك قيام همهجانبه در شبه جزيره عربستان از تغييرات عمده كه به سرنگوني آل خليفه بينجامد جلوگيري كنند.
آمريكاييها تلاش دارند با دادن امتيازاتي محدود به شيعيان بحرين بحران را متوقف وروند آن را نزولي كنند. اين درحالي است كه از ديگر سو فشار عربستان به گروه سرسخت حاكم تا كنون باعث تن ندادن حاكميت به همين اصلاحات محدود شده كه در نتيجه بياعتمادي مضاعف در همه اقشار بحريني را به دنبال داشته است.
پيروزي، دستيافتني و البته گران قيمت خواهد بود
محمدصادق كوشكي با بيبازگشت خواندن راه پيش روي آل خليفه گفت: بازنده نهايي نبرد فرسايشي كنوني همانطور كه آمريكاييها هم به آن اذعان دارند، قطعا آل خليفه خواهد بود، اما اين روند هزينههاي سنگين و همهجانبهاي را نيز به مردم بحرين تحميل خواهد كرد چنانکه بايد گفت قيمت پيروزي بحرينيها بسيار گزاف خواهد بود.
وي با منتفي دانستن احتمال ظهور درگيريهاي مسلحانه در بحرين با بالا گرفتن بحران گفت: بحرينيها امكان نبرد مسلحانه در دراز مدت را ندارند. جزيره كوچك بحرين از نظر امنيتي محيط بسيار كنترل شدهاي دارد كه درگيري مسلحانه را حداكثر تا يك هفته قابل مهار ميكند. لذا تنها راه پيش روي بحرينيها تحمل فشار اقتصادي فزاينده اعمال شده از سوي حاكميت و تقديم شهداي پرشمار است.
شكافي كه پر نخواهد شد
اين كارشناس مطالعات منطقهاي درپايان با محتمل دانستن دخالت آمريكاييها براي حمايت از جناح اصلاحطلب وابسته به وليعهد براي تغيير موازنه قدرت داخلي نظام حاكم، به منظور شكستن مقاومت آن در قبال اصلاحات جزئي گفت: اين قبيل تلاشها و حتي تحت تاثير قرار دادن بحرينيها از سوي علماي عراقي صاحب نفوذ، تنها يك راه حل كوتاه مدت است كه نميتواند شكاف عميق ايجاد شده را ازبين ببرد، چنانکه اين خود ميتواند زمينهاي براي آغاز چالش جديد تر و شديدتر در آيندهاي نزديك باشد.
پایگاه خبری انصارحزب الله:گروه بينالمللي بحران در گزارش سوم خود از بحران بحرين در ششم آوريل ۲۰۱۱ مينويسد: «سرکوب به واسطه مداخله نظامي عربستان از ۱۴ مارس در بحرين ميتواند يک جنبش تودهاي با مطالبه اصلاحات دموکراتيک را به درگيريهاي مسلحانه تبديل كند.» اين موسسه بينالمللي در گزارش آخر خود در اين رابطه ميافزايد: «بحرين با جمعيت حدود يک ميليون و ۲۵۰ هزار نفر در سال ۲۰۱۰، کوچکترين عضو شوراي همکاري خليج فارس (جيسيسي) است، اما پيچيده ترين و طبقه بندي شده ترين جامعه در ميان کشورهاي خليج فارس را داراست.
بسياري از شيعيان معتقد هستند افزايش جمعيت اخير در بحرين تا حدي به دليل ارائه تابعيت به خارجيان عمدتا سني مذهب، متشكل از وهابيهاي انتقال يافته از پاكستان يا بعثيهاي عراقي است كه براي ايجاد شکست در فرقه مذهبي شيعه انجام شده است.»
براين اساس، جمعيت اکثريت شيعه بحرين با سابقه طولاني از مخالفتهاي سياسي و درآمد نسبتا كم آنان از استخراج منابع طبيعي، اين كشور را به عنوان يک استثناء نسبي در ميان کشورهاي شوراي همکاري خليج فارس قرار داده است كه اكنون با گذشت ۱۰ ماه از آغاز اعتراضات، دماسنج بحران نقطه داغ تري از روزهاي قبل را نشان ميدهد.
تن دادن به اصلاحات آخرين شانس آل خليفه
به نظر ميرسد اين فرايند مهمي باشد كه آمريكاييها را نيز نگران كرده است. چنانچه اليوت آبرامز كارشناس ارشد شوراي روابط خارجي آمريكا نيز طي يادداشتي كه ۲۴ نوامبر در خروجي پايگاه اينترنتي اين سازمان قرار داد با عنوان آخرين شانس براي بحرين، آن را اعلام كرد.
وي با استناد به گزارش کميسيون بينالمللي تحقيق در بحرين تصوير ترسيم شده توسط کميسيون را تيره و تار ميداند وآن را نشان دهنده آخرين شانس خانواده سلطنتي و آن کشور ميداند كه اگر رابطه آنها به سازش و اصلاح رهنمون نشود، آينده بيثبات، خشونت، و در نهايت اضمحلال حکومت آل خليفه در انتظار است.
مهم اين نيست كه پادشاه چه ميگويد؛ او دروغ ميگويد!
وي در ادامه مينويسد:«آنچه مهم است در حال حاضر تفاوت چيزي است که پادشاه در واکنش به اين گزارش ميگويد و آنچه او در عمل انجام ميدهد. هنوز زندانيان سياسي در بحرين هستند، و صدها تن از زنان و مردان شيعه که داراي مشاغل دولتي بودهاند به دلايل سياسي آن را از دست داده و هنوز در همان وضعيت قرار دارند. هنوز هم صدها نفر از موارد شکنجه و محروميت از دادرسي وجود دارد که عاملان آن هرگز مجازات نشدهاند. اين در حالي است كه خانواده سلطنتي بين نخست وزير که عموي شاه است و رهبري جناح تندرو را بر عهده دارد و وليعهد كه در گروه اصلاحطلب جاي ميگيرد؛ تقسيم شده است.»
ناوگان پنجم ما آنجاست صلح كنيد!
اليوت آبرامز دراين راستا معتقد است شرح آنچه گفته شد بدان معناست که اصلاحات واقعي، حرکت واقعي به سوي سلطنت مشروطه است. از ديگر سو عربستان سعودي ميخواهد هيچ پيشرفتي به سوي سلطنت مشروطه در بحرين صورت نگيرد؛ چرا كه كمي آن طرفتر شيعيان استان شرقي با مطالبات مخصوص خود مستقر هستند.
اين مشاور ارشد شوراي روابط خارجي آمريكا در ادامه معتقد است: «تنها فشار متعادل به عربستان سعودي، از سوي ايالات متحده است. ما علاقه جدي به ديدن اصلاحات متوسط که منجر به صلح اجتماعي در بحرين شود داريم، يك بخش از دلايل آن استقرار ناوگان پنجم ما در اين كشور است.»
التماس به برادران آنگلوساكسون خواهش از پسر عموهاي عراقي
«ما بايد هرچه ميتوانيم باسازماندهي فشار به عنوان راه حلي براي مصالحه اقدام كنيم، ما بايد براي اين منظور از بريتانياي با نفوذ در بحرين درخواست كنيم، همچنين از رهبران شيعه عراق بخواهيم به وکالت از ما پسرعموهاي خود را به سازش دعوت كنند، ما بايد رهبران شيعه بحرين را به فشار عليه افراط گرايان ميان خودشان وادار كنيم و هر آنچه ميتوانيم براي نشان دادن احترام به رهبران ميانه رو و کمک به ساخت يک اکثريت شيعه مصالحه جو انجام دهيم.»
فرسايش و عدم تغيير موازنه قدرت
آنچه گفته شد شرحي است كه براساس آن دكتر محمدصادق كوشكي كارشناس مطالعات منطقهاي در گفت و گو با يالثارات به تحليل نقطه كنوني بحران بحرين و آينده آن پرداخته است.
وي در اين راستا ميگويد: آنچه طي يك سال گذشته بحرين با آن درگير بوده است يك تعارض فرسايشي است، كه باعث شده هيچ از يك طرفين، نه معترضين ونه حاكميت نتوانند موازنه قدرت را به نفع خود تغيير داده و خواستههاي خود را عملي كنند. چنانچه نه آل خليفه به سلطنت مشروطه تن داده است و نه مردم به خانههاي خود رفتهاند. اين درحالي است حذف حمايت خارجي از حاكميت فعلي ميتواند تغييرات جدي در موازنه فعلي به نفع مردم ايجاد كند.
انگليسيها به عنوان عاملين اصلي جدايي بحرين از ايران و باني اصلي دستيابي آل خليفه به حاكميت با دوهفته ميزباني ويژه از پادشاه بحرين و تزريق روحيه مضاعف به وي در دسامبر سال گذشته ميلادي، نشان دادند كه قصد قطع حمايتهاي خود از حاكميت فعلي را ندارند.
چهرههاي صلحجو هم مذاكره را منتفي ميدانند
آل خليفه حتي به نرمش برخي از معترضان سرشناس بحريني نظير رهبر حزب الوفاق وحتي شيخ عيسي قاسم و شيخ علي سلمان مبني بر پايان يافتن بحران در ازاي دريافت امتياز هم پاسخ مثبت نداد و نتيجه اين شد كه حتي چهرهها و گروههاي آماده مذاكره هم اين روش رابراي پايان دادن به بحران پايان يافته تلقي كردند.
تغيير عمده در بحرين به قيام عمومي در عربستان ميانجامد
عضو هيات علمي دانشگاه تهران با استناد به نگراني فزاينده آمريكاييها از بحران بحرين، و تلاش آنها براي ايجاد مصالحه ميان حكومت و مردم اين نگراني را منطقي خواند و افزود: علاوه بر استقرار ناوگان پنجم آمريكا در بحرين، هرگونه تغيير در بحرين تاثير مستقيم و سريع بر منطقه شيعه نشين شرقي عربستان ميگذارد. اين دليل كافي است تا آمريكاييها براي ممانعت از يك قيام همهجانبه در شبه جزيره عربستان از تغييرات عمده كه به سرنگوني آل خليفه بينجامد جلوگيري كنند.
آمريكاييها تلاش دارند با دادن امتيازاتي محدود به شيعيان بحرين بحران را متوقف وروند آن را نزولي كنند. اين درحالي است كه از ديگر سو فشار عربستان به گروه سرسخت حاكم تا كنون باعث تن ندادن حاكميت به همين اصلاحات محدود شده كه در نتيجه بياعتمادي مضاعف در همه اقشار بحريني را به دنبال داشته است.
پيروزي، دستيافتني و البته گران قيمت خواهد بود
محمدصادق كوشكي با بيبازگشت خواندن راه پيش روي آل خليفه گفت: بازنده نهايي نبرد فرسايشي كنوني همانطور كه آمريكاييها هم به آن اذعان دارند، قطعا آل خليفه خواهد بود، اما اين روند هزينههاي سنگين و همهجانبهاي را نيز به مردم بحرين تحميل خواهد كرد چنانکه بايد گفت قيمت پيروزي بحرينيها بسيار گزاف خواهد بود.
وي با منتفي دانستن احتمال ظهور درگيريهاي مسلحانه در بحرين با بالا گرفتن بحران گفت: بحرينيها امكان نبرد مسلحانه در دراز مدت را ندارند. جزيره كوچك بحرين از نظر امنيتي محيط بسيار كنترل شدهاي دارد كه درگيري مسلحانه را حداكثر تا يك هفته قابل مهار ميكند. لذا تنها راه پيش روي بحرينيها تحمل فشار اقتصادي فزاينده اعمال شده از سوي حاكميت و تقديم شهداي پرشمار است.
شكافي كه پر نخواهد شد
اين كارشناس مطالعات منطقهاي درپايان با محتمل دانستن دخالت آمريكاييها براي حمايت از جناح اصلاحطلب وابسته به وليعهد براي تغيير موازنه قدرت داخلي نظام حاكم، به منظور شكستن مقاومت آن در قبال اصلاحات جزئي گفت: اين قبيل تلاشها و حتي تحت تاثير قرار دادن بحرينيها از سوي علماي عراقي صاحب نفوذ، تنها يك راه حل كوتاه مدت است كه نميتواند شكاف عميق ايجاد شده را ازبين ببرد، چنانکه اين خود ميتواند زمينهاي براي آغاز چالش جديد تر و شديدتر در آيندهاي نزديك باشد.
)
